İşsizlik Maaşı​

İşsizlik maaşı, çalışma hayatında kendi kusuru dışında işsiz kalan sigortalılara, belirli süre ve şartlarla ödenen önemli bir sosyal güvenlik yardımıdır. İşsizlik maaşının temel amacı, işsiz kalan kişinin yeni bir iş buluncaya kadar asgari geçimini sağlayabilmesidir. Bu ödeme, İşsizlik Sigortası Fonu tarafından karşılanmakta olup, hem işçinin hem de işverenin prim katkılarıyla finanse edilmektedir. İşsizlik maaşı, uygulamada sıkça hak kaybına konu olduğundan, şartlarının doğru şekilde bilinmesi büyük önem taşır.

İşsizlik Maaşının Hukuki Dayanağı

İşsizlik maaşı, 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu kapsamında düzenlenmiştir. Kanuna göre işsizlik sigortası, zorunlu bir sigorta türüdür ve belirli şartların sağlanması hâlinde sigortalıya ödeme yapılmasını öngörür. İşsizlik maaşı, sosyal devlet ilkesinin bir gereği olarak işçinin ekonomik ve sosyal güvenliğini korumayı amaçlar. Bu kapsamda ödemeler, belirli sürelerle sınırlı olup kanunda açıkça düzenlenmiştir.

İşsizlik Maaşı Alma Şartları

İşsizlik maaşı alabilmek için bazı şartların birlikte gerçekleşmesi gerekir. Öncelikle işçinin kendi istek ve kusuru dışında işsiz kalmış olması şarttır. Ayrıca işçinin, işten ayrılmadan önceki son 120 gün boyunca kesintisiz olarak sigortalı çalışmış olması gerekir. Bununla birlikte son üç yıl içinde en az 600 gün işsizlik sigortası primi ödenmiş olmalıdır. Bu şartları sağlayan işçiler, iş sözleşmelerinin sona ermesinden itibaren 30 gün içinde İŞKUR’a başvurarak işsizlik maaşı talebinde bulunabilir.

İşsizlik Maaşının Süresi ve Miktarı

İşsizlik maaşının süresi, işçinin son üç yıl içinde ödenen prim gün sayısına göre belirlenir. Buna göre 600 gün prim ödeyen işçiye 180 gün, 900 gün prim ödeyen işçiye 240 gün, 1080 gün prim ödeyen işçiye ise 300 gün işsizlik maaşı ödenir. İşsizlik maaşı miktarı, sigortalının son dört aylık prime esas kazançları dikkate alınarak hesaplanır. Ancak ödenecek tutar, brüt asgari ücretin belirli bir oranını aşamaz. Bu yönüyle işsizlik maaşı, sınırlı ama düzenli bir gelir sağlamayı hedefler.

İşsizlik Maaşının Kesilmesi ve İtiraz Yolları

İşsizlik maaşı alan kişinin, İŞKUR tarafından teklif edilen uygun bir işi haklı bir neden olmaksızın reddetmesi hâlinde ödeme kesilir. Ayrıca kayıt dışı çalışma, emeklilik veya sürekli bir gelir elde edilmesi durumlarında da işsizlik maaşı sona erer. İşsizlik maaşının haksız şekilde kesildiğini düşünen kişiler, ilgili kuruma itiraz edebilir veya gerekli hâllerde yargı yoluna başvurabilir. Yanlış işten çıkış kodları nedeniyle işsizlik maaşı alamayan işçiler, dava yoluyla gerçek fesih nedeninin tespitini isteyebilir.