Mobbing, çalışma hayatında işçinin sistematik ve sürekli şekilde psikolojik baskıya maruz bırakılması olarak tanımlanır. İşyerinde uygulanan bu tür davranışlar, işçinin kişilik haklarını, mesleki itibarını ve ruh sağlığını doğrudan etkiler. Mobbing uygulamalarına maruz kalan işçi, belirli şartların varlığı hâlinde kötü niyet tazminatı talep edebilir. Mobbing ve kötü niyet tazminatı, iş hukukunda işçinin korunmasına yönelik önemli hukuki mekanizmalardır.
Mobbingin Hukuki Tanımı ve Unsurları
Mobbing, işyerinde belirli bir kişiyi hedef alan, kasıtlı, sistematik ve süreklilik arz eden psikolojik taciz davranışlarını ifade eder. Bu davranışlar; dışlama, küçük düşürme, aşağılama, görev yeri veya görev tanımının keyfi şekilde değiştirilmesi gibi çeşitli şekillerde ortaya çıkabilir. Yargıtay uygulamalarında mobbingin varlığının kabul edilebilmesi için davranışların süreklilik göstermesi ve işçinin kişilik haklarını zedelemesi aranır. Tek seferlik veya geçici davranışlar, kural olarak mobbing kapsamında değerlendirilmez.
Kötü Niyet Tazminatının Hukuki Dayanağı
Kötü niyet tazminatı, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 17. maddesinde düzenlenmiştir. İş güvencesi hükümlerinin uygulanmadığı hâllerde, işverenin iş sözleşmesini feshederken kötü niyetli davranması durumunda gündeme gelir. Kötü niyetli fesih, işçinin yasal haklarını kullanması nedeniyle işten çıkarılması gibi durumları kapsar. Mobbing sonucu gerçekleştirilen fesihler de çoğu zaman kötü niyetli fesih olarak değerlendirilir ve işçiye kötü niyet tazminatı talep etme hakkı tanır.
Mobbing Nedeniyle Talep Edilebilecek Tazminatlar
Mobbinge maruz kalan işçi, uğradığı zararlar nedeniyle birden fazla tazminat türü talep edebilir. Manevi tazminat, işçinin yaşadığı psikolojik yıpranmanın giderilmesini amaçlar. Mobbing nedeniyle iş sözleşmesinin sona ermesi hâlinde ise kötü niyet tazminatı veya şartları varsa işe iade davası gündeme gelebilir. Ayrıca mobbing sonucu sağlık sorunları ortaya çıkmışsa, maddi tazminat talepleri de söz konusu olabilir. Bu talepler, olayın özelliklerine göre birlikte veya ayrı ayrı ileri sürülebilir.
Mobbing ve Kötü Niyet Tazminatında Dava Süreci
Mobbing ve kötü niyet tazminatı taleplerinde görevli mahkeme iş mahkemesidir. Dava açılmadan önce arabuluculuk sürecine başvurulması zorunludur. Mobbingin ispatı, tanık beyanları, yazılı belgeler, elektronik yazışmalar ve sağlık raporları ile mümkündür. Mahkeme, olayın bütününü değerlendirerek mobbingin varlığını ve fesihte kötü niyet bulunup bulunmadığını tespit eder. Bu tür davalar, ispat ve değerlendirme açısından titizlik gerektirdiğinden profesyonel hukuki destek büyük önem taşır.
Bir yanıt yazın